CULEMBORG - Na het succes van haar boek Mengelmoes staat Elvira Nanariain nu op het podium. Niet als een personage, maar volledig als zichzelf. Het theaterstuk Losbreken, dat op 22 februari om 15:00 uur te zien is in De Fransche School, is een persoonlijke reis door haar leven als kind van een Nederlandse moeder en Molukse vader.
Een boek als therapieHaar boek Mengelmoes begon als een manier om een jarenlange worsteling van zich af te schrijven. “In 2015 had ik zoiets van: ik ga het gewoon van me afschrijven. Werkt ook therapeutisch, alles lekker van me afschrijven.” Uiteindelijk zag ze dat haar verhaal anderen ook zou kunnen helpen: “Iemand zei: is het niet een idee om jouw verhaal in boekvorm uit te geven? Ik denk dat er heel veel mensen zich erin herkennen.”
De kern van het verhaal: opgroeien tussen twee culturen en het gevoel nooit helemaal ergens bij te horen. Een Nederlandse moeder, een Molukse vader. Opgegroeid bij haar Nederlandse grootouders in Ochten, met in het weekend het leven bij haar Molukse familie. Ze worstelde altijd met de vraag: wie ben ik? Maar ook: wat ben ik? Elvira heeft zich altijd aan moeten passen om ergens bij te horen.
Ze praatten nooit over dat stukje gemis, trauma, of wat ze überhaupt hadden meegemaakt in Indonesië
De Molukse geschiedenis en familieverhalenDe zoektocht naar identiteit werd ook een zoektocht naar geschiedenis. Haar opa was KNIL-militair. Hij sprak er nooit over. “Ze praatten nooit over dat stukje gemis, trauma, of wat ze überhaupt hadden meegemaakt in Indonesië. Maar het was wel voelbaar”, vertelt ze.
Pas tijdens het schrijven van haar boek begon ze vragen te stellen aan haar vader en ooms. “Toen ik dat deed, hoorde ik dingen waarvan ik soms zat te huilen. Ik kon gewoon niet begrijpen wat die mensen hadden meegemaakt.”
Generaties doorbrokenElvira is derde generatie Molukker in Nederland. Ze ziet hoe het verleden nog doorwerkt, maar ook hoe het doorbroken kan worden. “Onze zoon ziet al dat er een stukje doorbroken is. Hij kan zich veel beter uiten, woorden geven aan zijn gevoelens. Daar ben ik ontzettend dankbaar voor.”
Van boek naar podiumHet theaterstuk is geen traditionele voorstelling. Elvira combineert muziek, zang en visualisaties, begeleid door drie vocalisten en een gitarist. “Het is heel minimalistisch, akoestisch. Ik wil mijn verhaal vanuit mijn hart vertellen, niet iets opdreunen uit een script. Iedere voorstelling is anders.”
De Molukse vrouw centraalBijzonder is dat Elvira bewust niet alleen het verhaal van de KNIL-militair vertelt, maar juist dat van de vrouwen. “Al heel snel voelde ik: zet de vrouw centraal. Mijn oma. De vrouw die achter hem stond, naast hem stond, voor hem stond. Die zichzelf altijd wegcijferde. Ik herkende mezelf daarin. En ik wist: ik moet haar een stem geven.”
Elvira heeft tot slot nog een boodschap; “Als je echt een droom hebt, laat niemand je vertellen dat het niet mogelijk is. Het ís wél mogelijk.”
Meer informatie over Elvira Nanariain en de theatervoorstelling Losbreken zijn te vinden op
elvirananariain.nl