WEST BETUWE - Voor het eerst doet de SP mee aan de gemeenteraadsverkiezingen in West Betuwe. De Socialistische Partij pleit onder meer voor 40 procent sociale huur in nieuwe bouwplannen, meer macht bij de inwoners zelf via referenda, een armoedecoördinator en de uitbreiding van het openbaar vervoer. “Ik hoop op een zetel of drie”, zegt de jonge lijstrekker Vincent Dam.
Dam is dertig jaar en woont in Meteren. “Ik merk wel heel erg dat jonge mensen het moeilijk vinden om aan een woning te komen. Daarom ben ik ook actief geraakt binnen de SP”, vertelt de lijstrekker in een uitgebreid interview met SRC.
Belangen behartigen van jongeren De SP West Betuwe is volgens Dam opgericht omdat de belangen van jongeren nog niet genoeg worden aangekaart in de huidige gemeenteraad. “Er zijn de laatste jaren vooral wijken gebouwd met veel dure huizen, terwijl er meer behoefte is aan goedkopere woningen. Zodat jongeren die hier geboren en getogen zijn, hier ook kunnen blijven wonen.”
Het belangrijkste punt voor de SP is dan ook een kans voor jongeren in de woonmarkt van West Betuwe. “In elk nieuwbouwproject hoort minstens veertig procent te bestaan uit sociale huur- en betaalbare koopwoningen.” Op dit moment staat dat streven nog op dertig procent. En met goedkope woningen bedoelt de partij ook écht goedkoop. “Dat gaat om woningen van maximaal 250 duizend euro.”
Daarbij moeten er meer woningen komen voor ouderen om zo de doorstroom te verbeteren. Bij toewijzing van woningen wil Dam dat inwoners van West Betuwe voorrang krijgen. Ook mogen sociale koopwoningen de eerste vier jaar niet meer verhuurd worden.
Lokale referenda Referenda voor belangrijke onderwerpen is ook een speerpunt dat de partij meeneemt naar de verkiezingen. “Een lokaal referendum kan over grote onderwerpen gaan, zoals windmolenparken, maar ook over kleine onderwerpen, bijvoorbeeld een autoluwe straat.”
Zulke referenda zijn leidend in een besluit, zelfs als het gaat om een regenboogpad of de opvang van asielzoekers. “Als er eventueel dwang komt van de landelijke overheid, dan zouden wij graag een referendum opwerpen om te kijken wat de inwoners ervan vinden. Als het referendum botst met landelijke wetgeving, dan denk ik dat dat een strijd is die we dan moeten gaan voeren.”
Ook al blijft de spreidingswet en is de gemeente juridisch verplicht tot opvang, blijft Dam bij zijn standpunt. “Nou ja, ik denk dat er dan toch een soort van clash komt. Ik wil niet zeggen dat wij meteen de wet naast ons neerleggen, maar we gaan ook niet zomaar de landelijke wensen uitvoeren.”
Als Dam het zo vertelt, klinkt het alsof er een hoop referenda aankomen. “Toch denk ik dat mensen er niet moe van worden.” Daarnaast wil de SP een Burgerberaad instellen. “Dat is een groep burgers, gekozen via loting, die de gemeenteraad adviseert over zeer complexe maatschappelijke thema’s, zoals duurzaam wonen of afvalbeleid.”
Zorg in beheer van gemeente Op dit moment is de thuiszorg verdeeld over verschillende partijen. “We hebben een heel mooi voorbeeld van de SP in Zutphen, die hebben de marktwerking uit de thuiszorg gehaald. Ze hebben ervoor gezorgd dat er maar één aanbieder van die thuiszorg is, tegen een vooraf onderhandeld, scherp tarief. Wat je dan ziet, is dat die thuiszorg goedkoper wordt.”
De aanpak van armoede staat hoog op het lijstje bij Dam. Daarom wil de partij één centraal aanspreekpunt. “We willen een armoedecoördinator die dus echt actief gaat kijken waar armoede zit. Diegene moet kijken hoe die armoede aangepakt kan worden zorgen.”
Vervoer “Wij willen dat al het sluipverkeer in West Betuwe stopt. Daar hebben inwoners van kernen gewoon heel veel last van.” De partij staat wel achter de huidige maatregelen voor Waardenburg en Beesd. “Maar we vragen ons af of dat voldoende oplevert.”
“Daarnaast willen we dat het busvervoer meer wordt ingezet. Het moet zeker minimaal op het niveau van nu blijven.” Een intercity die op station Geldermalsen ook daadwerkelijk stopt ziet SP West Betuwe ook wel zitten.
Ravijnjaar Er komt de komende jaren ook minder geld vanuit het Rijk, maar besparen op jeugdzorg of armoedebestrijding is een no-go voor de lijstrekker. “Ik denk ook dat gemeenten zich in het algemeen iets meer mogen verzetten tegen het ravijnjaar. Op een gegeven moment moet je als gemeente ook gewoon zeggen, ja sorry, maar je kan ons niet meer taken blijven geven en verwachten dat we dat voor hetzelfde geld - of zelfs voor minder geld - blijven uitvoeren.”
Als laatste wil Dam benadrukken dat zijn partij uniek is in hun financiële en democratische structuur. “Wij zijn de enige partij die niet afhankelijk is van donaties, omdat een raadslid 50 tot 70 procent van zijn verdiensten moet afstaan aan de partij. Daardoor worden wij ook niet beïnvloed door bedrijven.”
In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen spreekt SRC met alle politieke partijen in ons uitzendgebied. Alle partijen zijn benaderd met de mogelijkheid om hun plannen en standpunten toe te lichten in een interview. De gesprekken zijn journalistiek ingestoken en onafhankelijk gemaakt.
