RIVIERENLAND - Met drie grote rivieren en tal van kleine watertjes lijkt een watertekort in Rivierenland ver weg. Toch waarschuwt drinkwaterleverancier Vitens: gebruik minder drinkwater, anders volgen er problemen in de toekomst. Wat is er aan de hand?
De problemen zijn in Rivierenland nog niet heel nijpend, zegt omgevingsmanager Marcel Pennings in de Vitens-faciliteit in Culemborg. De twaalf putten die de stad rijk is, leveren nog meer dan genoeg water op. “Maar we moeten proberen om dat zo te houden.”
De rivier is mooi, maar het water is niet per se bruikbaar als drinkwater. “We gebruiken hier met name grondwater”, zegt Pennings. “Dat is ‘oud water’, honderden jaren geleden gevallen als regenwater. Het grote voordeel daarvan is dat de meeste verontreinigingen in al die jaren er door verschillende grondlagen zijn uitgefilterd. Bij Vitens noemen we de grond daarom ook wel ons beste en enige onvervangbare filter.”
Regen vult grondwater aan Maar grondwater moet ook aangevuld worden. “Dat gebeurt voornamelijk via de regen. Door klimaatverandering hebben we nu echter veel meer regen in de winter en veel minder in de zomer.” En de zomerse buien zijn vaker tropisch: korte maar intense barrages van regen. Dat heeft allemaal impact op de watervoorraad.
Vitens kan in de toekomst natuurlijk nieuwe bronnen aanspreken, maar dat kost tijd, legt Pennings uit. “Als we op een nieuwe plek willen beginnen, kost het wel vijftien jaar voordat we een nieuwe vergunning hebben. Dat komt omdat er een zorgvuldig afwegingsproces bij komt kijken.”
Nieuwe bronnen kosten tijd Er wordt onderzocht of zo’n nieuwe waterwinput impact gaat hebben op de natuur en er wordt overlegd met andere belanghebbenden. Denk aan boeren, die water gebruiken om hun land te besproeien, maar ook aan industriële partijen zoals papierfabrieken die ook aanspraak maken op hetzelfde water.
“We proberen mensen daarom te stimuleren om minder drinkwater te gebruiken, want alles dat we niet hoeven oppompen is mooi meegenomen”, zegt Pennings. Misschien wel het beste dat je kan doen, is minder lang douchen. “Dat is echt de nummer één waterverbruiker.”
Minder lang douchen Maar denk ook aan het bewateren van de tuin. Als dat minder kan, helpt dat ook om het waterverbruik terug te brengen. “Of loop eens met je gieter naar de sloot”, glimlacht Pennings.
De Culemborgse drinkwaterfaciliteit ligt er voorlopig nog mooi bij. Het is op loopafstand van de meer dan een eeuw oude watertoren, die ooit eigendom was van de voorganger van Vitens, het gemeentelijke drinkwaterbedrijf. Hier wordt nog altijd het Culemborgse drinkwater gezuiverd.
Zachter drinkwater in Culemborg “We hadden in Culemborg tot zo’n twee jaar geleden hard water.” Samen met de Culemborgers heeft het bedrijf gekeken hoe het water zachter gemaakt kon worden. “Naast een zandfilter hebben we hier daarom nu ook een ontkalkingsinstallatie”, vertelt Pennings. Ook wordt er nog zuurstof toegevoegd aan het opgepompte grondwater. “Deze zandfilters maken het water schoon en daarna kan het al meteen het drinkwaternet in.”
“Dat we zulk mooi schoon drinkwater hebben in Nederland, het beste water ter wereld, dat is ongelofelijk mooi. Dat we dat mooi schoon kunnen maken en bij mensen thuis drinkwater van hoge kwaliteit kunnen afleveren is eigenlijk ongelofelijk. Daar zouden we best iets zuiniger op mogen zijn.”