VIANEN - Het was een opmerkelijke gewaarwording voor reiziger Ricardo Reurink: in de niet-erkende staat Transnistrië reed een knalgele bus U-OV voor. Als lijn 6 reed de bus niet meer door de provincie Utrecht, maar naar Blizhniy Kutor in Oost-Moldavië.
Mist U-OV een bus? Of werden de bussen verkocht aan de separatistenstaat waar Ricardo zich bevond? De reiziger is vaker op plekken die niet snel worden aangedaan. Zo was hij eerder in Belarus, Oekraïne en Afghanistan. Maar de knalgele bus was hij nog niet eerder tegengekomen in het buitenland. "Het viel op dat de bestickering nog helemaal intact was, ik was net zo verrast als jullie."
De bus heeft een aardige afstand af moeten leggen. Van Utrecht naar Tiraspol, de stad waar Ricardo de bus zag, is ruim 2100 kilometer rijden. Drie landen worden doorkruist, om uiteindelijk de grens over te moeten naar de onofficiële staat Transnistrië.
Het land dat niet bestaatNadat de Sovjet-Unie in elkaar stortte, verklaarde Moldavië zich onafhankelijk. Maar inwoners van het gebied dat nu Transnistrië is, wilden dat niet. Na een korte oorlog in 1992, waarbij zeshonderd doden vielen, is het sindsdien een eigen staat, die wordt gesteund door Rusland.
Transnistrië heeft een eigen parlement dat nog steeds de Hogere Sovjet-kamer van Transnistrië wordt genoemd. Er rijden nog altijd oude Lada's rond, de auto van de Sovjet-Unie. En het heeft een eigen vlag met hamer en sikkel.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken raadt af om naar het gebied te reizen, omdat Nederland geen diplomatieke banden heeft met Transnistrië. Wie daar in de problemen raakt, staat er alleen voor.
Ook zijn er strenge exportregels voor handel met Transnistrië, zodat goederen uit de Europese Unie niet in handen vallen van Rusland.
FC Utrecht speelde vorige zomer nog in een voorronde van de Europa League tegen een club uit Tiraspol. Maar onder druk van de voetbalbond UEFA werd de wedstrijd gespeeld op Moldavisch grondgebied, zodat het veiliger was voor de Nederlandse delegatie.
VerkochtFC Utrecht hoefde er uiteindelijk niet naartoe, maar de oranje 'U' op de knalgele bus representeert Utrecht nog altijd. Alleen heeft U-OV daar niet veel meer mee te maken.
Bij navraag van RTV Utrecht blijkt dat niemand een bus mist. Maar Martijn van der Kroef, directeur van Pouw Vervoer uit Vianen, herkent de bus wel. "We hebben deze voertuigen verkocht", zegt Van der Kroef. Zijn bedrijf rijdt in opdracht van ov-bedrijven als Qbuzz, Transdev en Keolis ook lijnbussen.
Deze bussen werden eerder ingezet voor het Utrechtse openbaar vervoer. Maar afgelopen december werden er twintig van de hand gedaan door Pouw Vervoer. "Onze stickers zijn er vanaf gehaald en de handelaar aan wie wij ze hebben verkocht, heeft ze ongetwijfeld doorverkocht."
Dat Nederlandse bussen en auto's opduiken in Oost-Europa of verder, komt vaker voor. Oplettende vakantiegangers en reizigers merkten ook op dat de gele U-OV-bus rondrijdt in de Roemeense hoofdstad Boekarest.
Handel met TransnistriëEen bus exporteren naar Roemenië, kan vrij simpel. Het land is sinds 2007 lid van de Europese Unie. Dat betekent dat er vrij gehandeld kan worden met het Oost-Europese land.
Moldavië is geen lid van de EU, maar handel met het land wordt volop gedreven. Vervolgens, voordat de bus Transnistrië ingaat, wordt deze streng gecontroleerd door de Moldavische douane. Zo wordt voorkomen dat het op de Russische markt terechtkomt.
'600 strippen'Onder
de video van Ricardo wordt grappend gereageerd dat het ritje naar Tiraspol "600 strippen kost", en "je niet in slaap moet vallen in de bus naar De Uithof". De reiziger zelf heeft de U-OV-bus die rijdt op lijn 6 naar Blizhniy Kutor aan zich voorbij laten gaan. Hij vertrok daarna naar Turkmenistan.